Σάββατο, 15 Ιουνίου 2013

Η χαμένη τιμή της Κατερίνας Μπλουμ, Χάινριχ Μπελ





«Κι όταν χάσει το ενδιαφέρον της η ΕΦΗΜΕΡΙΣ, θα την αποτελειώσει η κοινή γνώμη» (54)

Το θέμα του βιβλίου είναι διαχρονικό και επίκαιρο: η επιρροή του Τύπου στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης και η εγκληματικότητα του κιτρινισμού που προσβάλλει την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, διασύρει υπολήψεις, γεννά τη βία και το έγκλημα.

Πρωταγωνίστρια του έργου είναι μια νεαρή εμφανίσιμη οικιακή βοηθός, η Κατερίνα Μπλουμ, η οποία μεγαλώνει μέσα σ’ ένα προβληματικό οικογενειακό περιβάλλον και αναγκάζεται από την ηλικία των δεκατεσσάρων χρόνων να εργάζεται σε σπίτια και να κάνει διάφορες περιστασιακές δουλειές. Μετά το διαζύγιο από τον σύζυγό της, θα εργαστεί μεταξύ άλλων και για την επιφανή οικογένεια Μπλόρνα, με τη βοήθεια της οποίας καταφέρνει να κάνει τις οικονομίες της και να αγοράσει ένα πολυτελές σπίτι και ένα μεταχειρισμένο αυτοκίνητο. Διατηρώντας πάντοτε επικοινωνία με τη νονά της θα προσκληθεί σε ένα αποκριάτικο πάρτυ. Εκεί ερωτεύεται τον Λούντβιχ Γκαίτεν που καταζητείται από τις αστυνομικές αρχές για υποθέσεις ληστείας και αδικημάτων που εμπλέκονται με την τρομοκρατία. Οι δυο τους περνούν τη νύχτα στο σπίτι της και το ξημέρωμα η Κ. τον βοηθά να δραπετεύσει μέσα από ένα μυστικό πέρασμα που της είχε αποκαλύψει η κυρία της, Τρούντε (συνεργαζόμενη με την κατασκευαστική εταιρεία για τα σχέδια του οικοδομικού συγκροτήματος όπου διέμενε η Κ). Η τελευταία ήταν γνωστή στους κοσμικούς κύκλους ως «Κόκκινη Τρούντε» και διέρρεαν φήμες ότι έλεγχε ένα κέντρο διακίνησης όπλων. Ο Λούντβιχ φεύγοντας από το σπίτι της Κ. αποσπά τα κλειδιά του εξοχικού ενός μεγαλοβιομήχανου και συνέταιρού του στην εταιρία «Λυ-Στρο»,  ΄Αλοϊς Στρόυμπλέντερ, και το χρησιμοποιεί ως κρησφύγετο. Ο ΄Αλοϊς γνωρίζει από παλιά την οικιακή βοηθό από το σπίτι των Μπλόρνα, όπου παρευρίσκεται συχνά ως καλεσμένος σε πάρτυ και την ερωτεύεται παράφορα. Της στέλνει δώρα, γράμματα και την παρακαλεί να βρεθούν στο εξοχικό που διατηρεί δίνοντάς της το κλειδί του. Τόσο ο Λούντβιχ όσο και ο ΄Αλοϊς εκπροσωπούνται στις υποθέσεις τους από τον  42χρονο δικηγόρο Μπλόρνα: σ’ αυτόν απευθύνονται όταν η Κ. θα οδηγηθεί στην ασφάλεια για ανάκριση που αφορά τη σχέση της με τον καταζητούμενο. Άθελά της βρίσκεται στο στόχαστρο του Τύπου, ο οποίος παρεισφρέει  στην ιδιωτική της ζωή και σπιλώνει το όνομά της με δημοσιεύματα που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Στο μεταξύ ο Λούντβιχ συλλαμβάνεται ύστερα από συμπλοκή με τους αστυνομικούς στην εξοχική κατοικία του Άλοϊς και οδηγείται στις φυλακές. Μετά τον αποτροπιασμό του Τύπου, η άρρωστη μητέρα της Κ. πεθαίνει. Η βίαιη επίσπευση του θανάτου της, εξαιτίας της δράσης του εκπροσώπου του τύπου Ταίτγκες, οδηγεί την Κ. στο έγκλημα. Η πλέον διασυρμένη οικιακή βοηθός παίρνει μυστικά το όπλο του φίλου της νονάς της, Κόνραντ Μπαίτερς- πρώην Ναζί, και καθώς είναι Απόκριες μεταμφιέζεται σε Βεδουίνα και δίνει ραντεβού με τον δημοσιογράφο για αποκλειστική συνέντευξη. Οι δυο τους συναντιούνται ύστερα από ώρα και ενώ ο Ταίτγκες είναι ιδιαίτερα προκλητικός απέναντί της, η Κ. τον δολοφονεί. Η οικογένεια Μπλόρνα βρίσκεται τώρα στο προσκήνιο και ο δικηγόρος αναλαμβάνει την υπεράσπιση τόσο του Λούντβιχ όσο και της Κατερίνας για την οποία αισθάνεται κάτι παραπάνω από τρυφερά συναισθήματα. Η δυσχερή οικονομική θέση στην οποία έχουν περιέλθει εξαιτίας της υπόθεσης Μπλουμ είναι φανερή: το σπίτι της Μπλουμ δεν πωλείται και οι ίδιοι δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στα έξοδα δανείου και συντήρησής του. Η Τρούντε έρχεται σε δικαστική διαμάχη με την κατασκευαστική εταιρεία του συγκροτήματος του σπιτιού, γιατί αποκάλυψε τη μυστική έξοδο απ’ όπου διέφυγε ένας καταζητούμενος με αποτέλεσμα να μειωθεί η αξία μεταπώλησής του. Το επαγγελματικό γόητρο του Μπλόρνα έχει πληγεί και ασχολείται με μικροϋποθέσεις. Κοινωνικά χαρακτηρίζεται ως ο «κόκκινος δικηγόρος» που ξεπουλά τα πάντα και παραμελεί ακόμη και την σωματική του υγιεινή. Στο μεταξύ, οι δυο σχεδόν συνομήλικοι κρατούμενοι ελπίζουν στην αποφυλάκιση τους μετά από 10 χρόνια, όταν θα παντρευτούν και θα ζήσουν μακριά μια ήσυχη και ευτυχισμένη ζωή.


Ο Χάϊνριχ Μπελ τιμήθηκε με το βραβείο Νόμπελ το 1972 , γιατί κατάφερε να διεισδύσει στον πυρήνα των μεγάλων προβλημάτων της μεταπολεμικής Ευρώπης, όπως είναι τα ζητήματα της βίας, της ψυχολογικής και της κοινωνικής καταστολής, της ατομικής τύψης και της καθεστωτικής ωμότητας και μάλιστα προτού αυτά αποτελέσουν αντικείμενο συστηματικής έρευνας στις πολιτισμικές σπουδές.


Μπελ Χάινριχ, Η χαμένη τιμή της Κατερίνας Μπλουμ, μτφ. Χάρης Γιαννόπουλος, εκδ. γράμματα, σελ. 156.

#Θα ήθελα να ζητήσω συγγνώμη για τις αλλαγές στη μορφή του blog μου. Είναι που τώρα το μαθαίνω και κάπως δυσκολεύομαι- δεν ξέρω πώς να αλλάξω τη γραμματοσειρά της ανάρτησης, πώς να εισάγω μια φωτογραφία που να παραπέμπει σ' ένα δεσμό, αναρωτιέμαι γιατί η δημοσίευση των σχολίων χρειάζεται την έγκρισή μου και άλλα τέτοια. Χρειάζεται μάλλον κάποιος χρόνος, ώστε να εξοικειωθώ με τις λειτουργίες του ιστολογίου. 
Το κείμενο για τον Ξένο το επεξεργάστηκα από την αρχή, οπότε αν κάποιος θέλει μπορεί να το ξαναδιαβάσει :-)


4 σχόλια:

  1. Απαντήσεις
    1. :-)
      Κάποια αποσπάσματά του θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν και στην εκπαίδευση στην ενότητα που αφορά τα Μ.Μ.Ε. και το ρόλο τους στη σύγχρονη κοινωνία.

      Διαγραφή
  2. Το μόνο βιβλίο που έχω διαβάσει ποτέ στα Γερμανικά. Στιγμές μεγάλης δόξας.... :P

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Χαρά στο κουράγιο σου :-)Η γερμανική είναι πολύ δύσκολη και απαιτητική γλώσσα, Μensch!

      Διαγραφή
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...